انواع بورس از نظر زمان فعالیت


انواع بازار بورس

معمای این روزهای بورس - یک خرید سهام 3 برابر قیمت تابلو

سرویس اقتصادی - همدلی : سرانجام به پایان رسید و مجموعه اهداف توانست ضمن پشت سر گذاشتن شتران بلوک ۱۲ درصدی فارس را از آن خود کند. اما این معامله تاریخی در حالی به پایان رسید که سوالات بی‌شماری را در میان اذهان عمومی ایجاد کرد. چرا که تقریبا به میزان حدود سه برابر تابلوی معاملاتی سهام فارس را خریداری کرد؛ موضوعی که با این سوال همراه شد که برای شرکت شتران واقعا به صرفه انواع بورس از نظر زمان فعالیت است که بخواهد این بلوک را به میزان چند برابر قیمت تابلو خریداری کند؟

به گزارش سرویس اقتصادی برخط نیوز به نقل از خبرآنلاین - یک فعال بازار سرمایه در این باره می گوید: «این معامله برای سهام داران خرد نبود و معلوم نیست خرید این سهام بلوکی به قیمت چند برابر تابلوی معاملاتی برای چه هدفی بوده است؟». دیگر فعال بازار سرمایه هم می گوید وقتی هیات مدیره شرکت ها مستقل نیست و از سوی دولت انتخاب می شود، طبیعی است که منافع دولت بر منافع سهام داران ارجحیت داشته باشد. اشاره این فعال بازار سرمایه به همین خرید بلوک فارس توسط شتران به حدود سه برابر قیمت است. خرید بلوک فارس به قیمت چند برابر تابلو این ذهنیت را در میان عموم ایجاد کرده که هزاران میلیارد تومان از جیب سهام داران خارج می شود. قیمت سهام فارس در تابلوی معاملاتی در حالی ۶۲۰ تومان در روزهای اخیر بود که شتران که سال ها در مجمع سود نقدی تقسیم نکرده به نظر می رسد با پول سهامدارانش بلوک فارس را به قیمت بالای ۱۶۰۰ تومان خریداری کرده. هنوز ماجرای فساد ۹۲ هزار میلیارد تومانی فولاد مبارکه از خاطر سهام داران نرفته که خرید این بلوک آنهم به قیمت چند برابر تابلو این ابهامات را در ذهن سهام داران ایجاد کرده. از آن جایی که بورس بازاری برای ایجاد هر چه بیشتر شفافیت است، بهتر است درباره جزئیات این موضوع شفاف سازی بیشتری انجام شود. چرا که در روزهای اخیر خروج پول از بورس شدت بیشتری گرفته و به نظر می رسد ایجاد هر گونه ابهامی می تواند به بهای از بین رفتن اعتماد سهام داران به این بازار و هجوم سرمایه های خرد و کلان به بازارهای سکه و دلار شود. برخی می گویند دولت از جیب سهامدارن شتران تامین مالی کشور را انجام داده؛ سوال این است که اگر سود تقسیم نشده شتران در دست سهام دارانش بود، این شرکت می توانست فارس با به قیمت سک سوم بخرد؟. هر چه هست، شتران در رقابت برای خرید ۱۲ درصد فارس به قیمت سه برابر تابلو شرکت کرد و به نظر می رسد این پول از ۹۱ هزار میلیارد تومان سپرده بانکی است که در مجامع سود بین سهام دارانش تقسیم نکرده. با توجه به سوالات ایجاد شده سازمان بورس و اوراق بهادار برای حفاظت از حقوق سهام داران خود باید پاسخگو باشد.

پیشنهاد کارشناسی به بورسی ها

روز شنبه از بسته ۱۰ بندی حمایت از بازار سرمایه از سوی سازمان بورس رونمایی شد که واکنش های مختلفی را از سوی کارشناسان در پی داشت. واکنش هایی که محور مشترک اکثر آن ها همراهی دولت و مجلس برای به نتیجه رسیدن تصمیمات جدید است.
ایسنا، بندهای این بسته شامل بیمه کردن سهام حاضر در پورتفوی اشخاص حقیقی تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان برای هر نفر، انتشار اوراق اختیار تبعی فروش بر روی سهام موجود در صندوق های درآمد ثابت تا سقف ۴۰۰ هزار میلیارد ریال با تضمین اصل ارزش سبد سهام در ابتدای دوره بر اساس ترتیباتی که سازمان بورس اعلام می کند، تزریق منابع جدید توسط صندوق های حاکمیتی برای خرید سهام در بازار سرمایه و به مرور افزایش مبلغ مذکور، واریز منابع مندرج در ردیف بودجه سال ۱۴۰۱ به صندوق تثبیت جمعاً به مبلغ حدود ۵۰ هزار میلیارد ریال، هماهنگی، نظارت و پایش مستقیم و مستمر فعالیت اشخاص حقوقی بازار سرمایه شامل شرکت ها و نهادهای مالی شبه دولتی، صندوق های بازنشستگی و نهادهای نظامی و حمایت این نهادها از سهام ناشران تحت مدیریت خود و توقف فروش تا زمان ثبات در بازار، و انجام اقدامات حمایتی از جمله خرید سهام و انتشار اوراق تبعی حمایتی، همکاری مشترک بانک مرکزی و وزارت اقتصاد جهت مدیریت نرخ سود، افزایش سپرده گذاری مستقیم سازمان بورس نزد صندوق تثبیت، محدود کردن بخش فروش بازارگردان ها تا اطلاع ثانوی، توقف پذیره نویسی اوراق بهادار و عرضه های اولیه تا زمان بازگشت ثبات به بازار سرمایه بازگشت زمان جلسه معاملاتی در فرابورس به روال سابق از ساعت ۱۳ به ۱۲ و ۳۰ دقیقه می شود.در این راستا، کارشناسان بر لزوم تعامل دولت و مجلس و همچنین ترغیب تازه واردها به سرمایه گذاری غیرمستقیم تاکید کرده و شروط به نتیجه رسیدن این بسته را تشریح کردند.
در این راستا، رحمانی با اشاره به بسته حمایتی سازمان بورس از بازار سرمایه، با تاکید بر این که موضوع بیمه سبد سهام از طریق اوراق مشتقه یعنی اوراق اختیار فروش تبعی؛ اقدامی مهم برای سهام داران خردی است که نگران کاهش ارزش پرتفوی خود هستند، اظهار کرد: این اقدام به میزان زیادی در کاهش نگرانی ها و ایجاد اطمینان خاطر در میان سهام داران نقش خواهد داشت و به بازار این پیام را می دهد که سهام، همچنان دارای جذابیت برای سرمایه گذاری است و نیازی به فروش به دلیل بیمه سهام نیست.
وی در ادامه به روابط دولت با شرکت ها اشاره کرد و گفت: دولت باید توجه کند که گزارش های سود شش ماهه شرکت ها، شرایط مطلوبی را نشان نمی دهد. بخش مهمی از کاهش سودآوری ها ناشی از افزایش سهم دولت از سود شرکت ها در قالب افزایش قیمت خوراک، قیمت انرژی، مالیات ارزش افزوده، مالیات عملکرد، عوارض های مختلف، حقوق مالکانه و . است که بدون تعارف این موارد امروز به یک تهدید جدی برای بازار مبدل شده است. عاملی که امروز بیش از هر چیزی سهام داران را تشویق به نگهداری و ورود سرمایه های جدید به بازار سهام می کند، چشم انداز سودآوری شرکت ها بوده که به دلیل رفتار دولت این موضوع با چالش مواجه شده است.نخستین مدیرعامل شرکت بورس تهران ادامه داد: در یک شرکت هزینه انرژی از ۲۰۰۰ میلیارد تومان با افزایش چهار برابری به ۸۰۰۰ میلیارد تومان رسیده است که نشان می دهد دولت که قدرت زیادی دارد، حقوق سایر ذی نفعان شرکت ها به خصوص سهام داران را نادیده گرفته است و به عبارت دیگر، کسری بودجه باعث شده دولت سهم بیشتری از ارزش افزوده ایجاد شده در شرکت ها کسب کند که این اتفاق مطلوبی برای بازار نیست. دلیل اعلام این موارد قرار داشتن در فصل تنظیم بودجه است و اکنون که بودجه ۱۴۰۲ در حال تدوین قرار دارد، یک نگرانی جدی در بازار وجود دارد که آیا دوباره سهم دولت در شرکت ها افزایش پیدا می کند یا خیر؟
رحمانی به سازمان بورس پیشنهاد داد که این سازمان باید از شرکت ها بخواهد که هر یک در گزارشی، سهم دولت از عملیات آن ها از جمله قیمت خوراک، انرژی، مالیات ارزش افزوده، مالیات عملکرد، مالیات تکلیفی، حقوق و انواع و اقسام عوارض از جمله عوارض گمرکی را مشخص کنند تا روابط میان دولت و شرکت ها شفاف شود. باید مشخص شود سهم دولت از سهم کارکنان و سهام داران چقدر است تا همه بتوانند براساس واقعیت و شرایط شرکت ها تصمیم گیری کنند؛ در این حوزه قطعا ادامه برخی روندها شرکت ها را دچار مشکل جدی می کند.بر اساس این گزارش و روابط عمومی بازار سرمایه، وی با تاکید بر اینکه شرکتی که چشم انداز سودآوری مطلوبی نداشته باشد، نمی تواند تامین مالی مناسبی برای پروژه های جدید کند، اظهار کرد: باید یک نگاه سیستمی و کل نگر در مواجه با وضعیت فعلی بازار سرمایه به کار گرفته شود و به طور شفاف مشخص شود، چرا روند سود شرکت ها به این حد رسیده است؛ در این زمینه تاکید می شود که به دلیل افزایش سهم دولت در شرکت ها، چشم انداز سودآوری آن ها در ابهام است و امیدواریم دولت به این موارد به عنوان ثروت سهام داران توجه بیشتری کند.

بورس سبزپوش شد

روند حرکت بازار سرمایه دیروز برخلاف روزهای گذشته انواع بورس از نظر زمان فعالیت صعودی بود؛ به طوری که هر سه شاخص بورس، شاخص کل با معیار هم وزن و شاخص فرابورس سبزپوش شدند.
شاخص کل بورس با ۱۵ هزار و ۳۶۸ واحد افزایش تا رقم یک میلیون و ۲۶۹ هزار واحد صعود کرد. شاخص کل با معیار هم وزن هم ۴۵۷۴ واحد افزایش یافت و به رقم ۳۶۰ هزار و ۸۱۶ واحد رسید. در این بازار ۲۴۵ هزار معامله به ارزش ۳۸ هزار و ۷۶ میلیارد ریال انجام شد. صنایع پتروشیمی خلیج فارس، سرمایه گذاری تامین اجتماعی، فولاد مبارکه اصفهان، ملی انواع بورس از نظر زمان فعالیت صنایع مس ایران، سرمایه گذاری نفت و گاز و پتروشیمی تامین، پالایش و نفت اصفهان و کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران نسبت به سایر نمادها بیشترین تاثیر مثبت را روی بورس گذاشتند. شاخص کل فرابورس با ۱۸۳ واحد افزایش به رقم ۱۱۷ هزار و ۳۳۳ واحد رسید. در این بازار ۱۷۴ هزار معامله به ارزش ۱۳۷۹ میلیارد ریال انجام شد. پلیمر آریاساسول، پتروشیمی زاگرس، پتروشیمی مارون، داروسازی دانا، فرابورس ایران، تولیدات پتروشیمی قائدبصیر و توسعه مولد نیروگاهی جهرم نسبت به سایر نمادها بیشترین تاثیر مثبت را روی فرابورس گذاشتند.

انواع بازار بورس | انواع بورس های تحت نظارت سازمان بورس اوراق بهادار

با سلام خدمت همه عزیزان، در خدمت شما هستیم با یکی دیگر از جلسات آموزش بورس از صفر. در این جلسه قصد داریم در کنار یکدیگر مختصرا نگاهی به مطالب مقدماتی بازار سرمایه داشته باشیم؛ زیرا باید پیش از ورود به دنیای بورس و سرمایه گذاری در این بازار جذاب و پر جنب و جوش با مفاهیم اولیه این بازارها همچون بازار اولیه و ثانویه، تالار اصلی و فرعی بورس، نقد شوندگی، ارکان و نهادهای بورسی و … آشنا شویم تا بتوانیم به عنوان یک فرد سرمایه­ گذار در این حیطه مراحل موفقیت را پشت سر گذاریم.

بحث امروز را با جمله ای از وارن بافت آغاز می کنیم که می­گوید فرصت‌ها به ندرت پیش می‏‌آیند. پس هر وقت از آسمان طلا بارید با خودتان سطل بیرون ببرید، نه انگشتانه.

بازار سرمایه

همانطور که در جلسات پیشین نیز بیان کردیم بازار سرمایه مشابه هر بازار دیگری دارای ساز و کاری است که در آن به خرید و فروش كالا و خدمات پرداخته می شود و مهمترین کالای این بازار، سرمایه می باشد.

به بیان دیگر جایگاه بازار سرمایه به گونه ای است که وجوه مازاد را از یک بخش جمع ­آوری و آن را به سمت كسانی كه نیازمند تامین مالی هستند، هدایت می­ نماید و واسطه ای برای تامین بلندمدت سرمایه شرکتها محسوب می گردد.

به طور کلی آنچه در ایران بصورت رسمی به عنوان بازار سرمایه شناخته می‌شود شامل چهار شرکت بورسی است که تمام این چهار شرکت تحت نظارت سازمان بورس و اوراق بهادار ایران (متولی و سیاست­گذار سرمایه­گذاری در ایران) فعالیت می‌کنند.

شرکت‌های بورسی تحت نظارت سازمان بورس اوراق بهادار تهران که نقش حائز اهمیتی در رونق اقتصادی کشور در حیطه داخلی و جهانی دارند به قرار زیر هستند:

بورس اوراق بهادار تهران

فرابورس

بورس کالا

بورس انرژی

حال با این مقدمه به سراغ معرفی انواع بورس در بازار سرمایه می رویم.

معرفی انواع بورس در بازار سرمایه ایران:

انواع بازار بورس

انواع بازار بورس

1- بورس اوراق بهادار تهران

در ایران بازاری که به طور رسمی، متشکل و دائمی در محل معین تشکیل و به خرید، فروش و معاملات اوراق بهادار از جمله سهام شرکتهای مختلف تولیدی، خدماتی و یا سرمایه گذاری و همچنین اوراق مشارکت می پردازد؛ بورس اواق بهادار گفته می شود.

در حال حاضر ساعات معاملاتی بورس از ۹ صبح تا ۱۲:۳۰ ظهر در روزهای شنبه تا چهارشنبه (غیراز تعطیلات رسمی) با دامنه نوسان قیمت ۵% در تالار بورس می باشد. تعیین قیمت سهام در بورس اوراق بهادار تهران، بر اساس عرضه و تقاضا صورت می‌گیرد.دفاتر کارگزاری بورس واسطه ای برای انجام معاملات سهام و خرید و فروش اوراق بهادار در بازار بورس می باشند.

اگر بخواهیم به اجمالا نگاهی به مهمترین مزاياي پذیرش شرکتها در بورس اوراق بهادار داشته باشیم باید از 1- سهولت و آسانی تأمين مالي از طريق انتشار سهام و 2-کاهش ریسک، 3- تعيين ارزش بازار این شرکتها بر اساس عرضه و تقاضا در بورس، 4- سهولت در تغيير تركيب سهامداری و 5- برخورداري از معافيت هاي مالياتي و 6- ارزيابي عملكرد این شركتها و… یاد کنیم.

بازار اولیه و بازار ثانویه:

حال که با یک مفهوم کلی از بورس اوراق بهادار آشنا شدید، باید بدانید که در اولین دسته بندی، می توان بازار بورس را به دو بازار ، تقسیم نمود: 1- بازار اولیه و 2- بازار ثانویه

حالا می خواهیم بدانیم تفاوت این دو نوع بازار در چیست؟

بازاری که در آن برای اولین بار، اوراق بهادار شرکت‌ها، عرضه و فروخته می‌شود، بازار اولیه نام دارد.

به بیان دیگر در این بازار، شرکت‌ها به‌طور مستقیم و از طریق فروش سهام به مردم، سرمایه مورد نیاز خود را تأمین می‌کنند انواع بورس از نظر زمان فعالیت که اصطلاحا به این کار «پذیره‌نویسی» می گویند. همچنین به روز اول عرضه سهام شرکتی که برای اولین بار وارد بورس شده است اصطلاحاً «عرضه اولیه» گفته می‌شود.

پس از آنکه دارایی‌ها و سهام شرکتها در بازار اولیه، مرحله پدیره نویسی را پشت سر گذاشتند، برای معاملات بعدی و مجدد ، نیاز به بازار ثانویه دارند؛ پس می‌توان گفت بازار ثانویه مکانیزم کاربردی را به وجود می‌آورد تا اوراق بهادار میان سرمایه گذاران برای بار دیگر مورد معامله قرار گیرد.

تمام معاملات سهام در بازار بورس اوراق بهادار، جزء معاملات بازار ثانویه هستند.

تا اینجای بحث با بازار اولیه و ثانویه آشنا شدیم، اما باید بدانیم یکی از این اقدامات و نکات مهمی که در سال‌های اخیر مورد توجه بورس‌های مختلف قرار گرفته، طبقه‌بندی شرکت‌ها در بازارهای مختلف براساس معیارهای مهمی از قبیل شفافیت اطلاعات، شناوری سهام، نقدشوندگی و… است.

بازار اول و بازار دوم بورس:

بر حسب شاخص‌های آماری همچون سهم شناور، سودآوری، سرمایه و میزان شفافیت و…، شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار در دو بازار رتبه‌بندی می‌شوند:

1- بازار اول و 2- بازار دوم

در بازار اول بورس ، شرکت های بزرگتر با سرمایه بیشتر، دارای سهام شناور بالاتر و میزان شفافیت و سودآوری مناسبتر معامله می شوند که این بازار اول خود دارای دو تابلوی اصلی و فرعی است.

در بازار دوم بورس شرکت های کوچکتر که از نظر سرمایه ثبت شده، سهام شناور و شفافیت در سطح پایین تری قرار دارند مورد معامله قرار می گیرند.

حالا اگر بخواهیم توضیحات مختصر در ارتباط با تالار اصلی و فرعی بازار اول بورس خدمت شما عزیزا ن ارائه دهیم، ابتدا باید مفهومی از نقدشوندگی سهام شرکتهای بورسی بیان کنیم. سهام نقد شونده، به سهامی گفته می شود که در بازار بورس بر روی آن خرید و فروش بیشتری انجام شده و از این طریق نظر فروشندگان و خریداران بیشتری را به خود جلب نموده است. در این حالت اصطلاحا می گویند سهام نقدشوندگی بالایی دارد، زیرا در معاملات بورس سریع المعامله است.

حال که با مفهوم نقدشوندگی سهام کمی آشنا شدیم می توانیم به خوبی تمایز تالار اصلی انواع بورس از نظر زمان فعالیت و تالار فرعی را از یکدیگر تشخیص دهیم:

تالار اصلی و تالار فرعی:

از زمانی مطرح شد که در سال 1381 بورس تهران تصمیم گرفت برای ایجاد حس رقابت بین شرکت­ های مختلف، به جداسازی تابلو قیمت سهام بر اساس نقدشوندگی آنها اقدام نماید.

بر همین اساس قیمت سهام شرکت­ های نقد شونده در تابلو اصلی و سهام شرکت­ های غیر نقد شونده یا با نقدشوندگی کمتر در تابلو فرعی نمایش داده می­ شود و مورد معامله قرار می گیرد.

لازم به ذکر است که پروسه انجام معاملات در هر دو تالار یکسان می باشد.

این تفکیک بازار بورس در تابلو اصلی و فرعی تنها به دلیل برانگیخته شدن حس رقابت شرکت­ های غیر نقد شونده است که سعی کنند خود را به تالار اصلی بورس برسانند، زیرا نهاد های معاملاتی می توانند در رتبه بندی های سازمان بورس جا به جا شوند مثلا با پیشرفت به تابلوی اصلی بازار اول انتقال پیدا کنند یا حتی از بازار اخراج شوند که بستگی به عملکرد آنها طبق معیار های سازمان بورس دارد.

2- فرابورس

انواع بازار بورس

انواع بازار بورس

برخی از شرکتها تمایل عضویت در بورس را دارند ولی بنا به دلایلی از جمله عدم شفافیت کافی یا وضعیت سودآوری نامناسب، موفق به پذیرش در بورس اوراق بهادار تهران نمی‌شوند.

فرابورس ایران به عنوان یکی از مهمترین بازارهای بورس ایران با ساختار و جایگاه قانونی مشابه بورس، شرایط پذیرش و معامله ساده تری را در سریع ترین زمان ممکن با داشتن حداقل شرایط ممکن برای چنین شرکتهایی فراهم نموده است.

این شرکتها از کلیه مزایای شرکت‌های پذیرفته شده در بازار اوراق بهادار استفاده می نمایند.

نام این بازار در ایران از معادل انگلیسی آن Over The Counter گرفته شده که اختصارا به آن OTC نیز گفته می‌شود. این بازار در قالب چند بازار مجزا به نام های ب ازار اول، دوم، سوم، پایه، بازار ابزارهای نوین مالی، بازار شرکت‌های کوچک و متوسط و بازار مشتقه به فعالیت خود ادامه می دهد که فرآیند پذیرش شرکتها در این بازارها متفاوت می باشد.

در اینجای بحث لازم است این نکته را بدانید که در بازار اول و دوم فرابورس، شرکت‌های سهامی عام پذیرش می شود و سایر اوراق بهادار صرفاً در بازار ابزارهای نوین مالی پذیرش می گردد. بازار سوم فرابورس جهت عرضه یكجا و پذیره‌نویسی اوراق بهادار و درج و نقل‌وانتقال سهام شرکت‌هایی است كه امكان پذیرش در یکی از بازارهای بورس یا فرابورس را ندارند در بازار پایه صورت خواهد گرفت.

درج و معاملات سهام در تابلوهای بازار پایه به سه رنگ زرد، نارنجی و قرمز، قوانین و مکانیزم خاصی دارد که به دلیل طولانی شدن این مبحث در جای دیگری بدان خواهیم پرداخت.

3- بورس کالا

انواع بازار بورس

انواع بازار بورس

بورس کالا، بازاری رسمی، متشکل و دائمی است که در آن کالاهایی توسط تولیدکنندگان و عرضه کنندگان، عرضه می گردد. در این بازار قیمت گذاری کالاها بر اساس بررسی‌های کارشناسان این بازار امکان پذیر خواهد بود.

بورس کالای ایران به بازارهای فیزیکی، فرعی، مشتقه و مالی تقسیم می­شود که هر کدام از این بازارها دارای بخشهای متفاوتی است تا بتواند کالاهای پذیرفته شده در بورس کالا را در خود جای دهند.

معاملات در این بازار بصورت نقد، نسیه، سلف و آتی بر روی انواع بورس از نظر زمان فعالیت انواع محصولات کشاورزی و صنعتی انجام می­شود.

4-بورس انرژی

بازار انرژی به‌عنوان جوان‌ترین بازار بورس و چهارمین بخش از بازار، حدودا هفت‌سالی است که فعالیت خود را آغاز کرده است.

در بازار انرژی هر کالایی که پایه انرژی مانند برق، نفت و گاز داشته باشد، قابلیت معامله دارد.

دارایی‌های قابل معامله در این بازار هم شامل دارایی‌های فیزیکی و هم شامل دارایی‌های مالی از قبیل ابزارهای مشتقه مبتنی بر انرژی خواهد بود. بنابراین امکان معامله نفت، گاز، بنزین، نفت کوره، برق و نیز ابزارهای مشتقه مبتنی بر آن‌ها (شامل اوراق سلف موازی) در این بازار وجود دارد.

ارکان و نهادهای بازار سرمایه:

بالاترین رکن بازار سرمایه، شورای عالی بازار سرمایه است که وزير امور اقتصادي و دارايي، ریاست این شورا را برعهده دارد و در کل تصویب سیاست‌ها و قوانین و مقررات کلی و تدابير لازم برای ساماندهي و نظارت و توسعه بازار سرمایه را برعهده دارد. پس شورای عالی بورس، سازمان بورس اوراق بهادار مهمترین رکن بازار سرمایه است.

به عبارت دیگر مقام ناظر بازار اوراق بهادار ایران به دو نهاد شورای عالی بورس و سازمان بورس و اوراق بهادار تقسيم میگردد.

نمودار زیر به طور کامل و جامع ارکان و نهادهای بازار سرمایه را به تصویر کشیده است تا شما عزیزان بتوانید در یک نگاه با ارکان و زیرمجموعه های بازار سرمایه ایران آشنا شوید و بحث جلسه امروز به صورت کامل مرور گردد:

توصیه رییس سازمان بورس به سهامداران

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار با بیان اینکه بازگشت اعتماد سهامداران، اقدامی سخت اما با اجرای برنامه‌ها و رفع ابهام‌ها، این اعتماد را بر می‌گردانیم، گفت: اکنون به صورت دائم در حال برگزاری جلسات با بانک مرکزی به منظور کنترل نرخ سود بانکی هستیم و تعامل خوبی در این زمینه شکل گرفته است.ح

به گزارش تابناک به نقل از ایرنا، مجید عشقی به تصمیمات سازمان بورس برای افزایش دوباره دامنه نوسان اشاره کرد و افزود: دامنه نوسان در اواخر تابستان افزایش پیدا کرد و اکنون هم برای مدتی معاملات بازار با دامنه نوسان فعلی ادامه‌دار خواهد بود که پس از ارزیابی نتایج معاملات بورس با دامنه نوسان هفت درصدی، تصمیمات لازم برای افزایش دوباره دامنه نوسان اتخاذ خواهد شد، اما بعید است، دامنه نوسان در فصل پاییز افزایش یابد.

وی به اقدامات سازمان بورس برای بهبود وضعیت فعلی معاملات بازار سهام و نیز کاهش نوسانات این بازار تاکید کرد و گفت: بحث ابزارسازی و نیز نهادسازی از جمله اقداماتی است که از مدت‌ها قبل در سازمان بورس آغاز شده و ادامه‌دار خواهد بود.

عشقی اظهار کرد: سعی داشتیم تا اقدامات لازم در زمینه راه‌اندازی انواع صندوق سرمایه‌گذاری مانند صندوق اهرمی، صندوق با اصل تضمین سرمایه و صندوق املاک و مستغلات را در دستور کار قرار دهیم. سهامی که اکنون در بازار وجود دارد همه در یک شرایط نیستند و قیمتی که در برخی از سهام ارزنده وجود دارد احتمالاً دیگر تکرار نخواهند شد

رییس سازمان بورس خاطرنشان کرد: این صندوق‌ها از جمله صندوق‌هایی بودند که برای نخستین بار راه‌اندازی شدند و سرمایه‌گذاران با سطح ریسک‌های مختلف می‌توانند اقدام به سرمایه‌گذاری در این صندوق‌ها کنند.

وی بیان کرد: از سوی دیگر موضوع تاسیس نهادهای مالی جدید در حوزه سبدگردانی و کارگزاری برای ارائه خدمات جدید به سهامداران مورد بحث قرار گرفت که در چند وقت گذشته مجوزهای جدیدی در این زمینه ارائه شد.

عشقی اعلام کرد: نخستین کارگزاری که با دستورالعمل جدید مجوز فعالیت گرفت به‌زودی فعالیت خود را آغاز می‌کند، باقی نهادها در حال تاسیس و انجام کارهای مقدماتی هستند.

تزریق منابع جدید به صندوق تثبیت بازار سرمایه
رییس سازمان بورس به دیگر برنامه‌های این سازمان برای تغییر مسیر معاملات بازار سرمایه اشاره کرد و گفت: اقدام دیگر مربوط به تزریق منابع در صندوق‌های حمایتی مانند صندوق تثبیت و توسعه بازار سرمایه است که ادامه‌دار است و منابع خوبی به صندوق تثبیت وارد خواهد شد.

وی با بیان اینکه شوک‌های وارد شده به بازار از جمله مواردی است که به اعتماد سرمایه‌گذار ضربه می‌زند، افزود: اکنون و در وضعیت فعلی به دلیل اعمال افزایش دامنه نوسان، وجود بازارگردانان و نیز صندوق‌های حمایتی عموماً با صف فروش در بازار مواجه نیستیم و خریدها در حال انجام است.

معاون وزیر اقتصاد ادامه داد: اتفاقات و تغییرات رخ داده در سطح کشور و نیز سطح بین‌المللی مانند نوسان قیمت کالا و نرخ بهره جهانی در اروپا و آمریکا باعث شد تا سهامداران از سرمایه‌گذاری در بازار عقب نشینی کنند و در انتظار بازگشت شرایط پایدار باشند.

اعتماد سهامداران را بر می‌گردانیم
وی با بیان اینکه اعتماد به سرمایه‌گذاری در بورس باید به مرور به بازار بازگردد که قطعاً اقدامی سخت اما شدنی است، گفت: در دوره‌های مختلف این مساله را تجربه کرده‌ایم که اعتماد به راحتی به بازار باز نمی‌گردد، زیرا سرمایه حساس به اتفاقاتی است که رخ می‌دهد اما با استفاده از تجربیات قبلی، رفع ابهام‌ها در سطح کلان اقتصاد، عملیاتی کردن برنامه‌های توسعه‌ای و مشورت با خود فعالان بازار و صاحبنظران، اعتماد را به بازار برمی‌گردانیم.

اکنون رقمی برای واریزی به صندوق تثبیت باقیمانده که به نظر می‌رسد تا چند روز آینده رقم قابل توجهی به صندوق تثبیت بازار سرمایه واریز شود

عشقی خاطرنشان کرد: اکنون همه تلاش خود را به کار می‌گیریم تا منابع صندوق‌های حمایتی تامین شود و این اطمینان را به بازار بدهیم که همواره خریدار در بازار وجود دارد.

رییس سازمان بورس معتقد است؛ سهامی که اکنون در بازار وجود دارد همه در یک شرایط نیستند و قیمتی که در برخی از سهام ارزنده وجود دارد احتمالاً دیگر تکرار نخواهند شد.

وی با بیان اینکه بسیاری از سهام از نظر ارزش جایگزینی و نیز سودآوری در موقعیت خوبی قرار دارند، اظهار کرد: همسو با خروج نقدینگی از بازار، ورود نقدینگی هم وجود دارد عددی که در یک دوره توسط حقیقی‌ها از بازار خارج شد توسط حقوقی‌ها به بازار وارد شده است، بنابراین نمی‌توان اعلام کرد که در مقابل خروج نقدینگی، هیچ پول وارد بازار نشده است.

عشقی خاطرنشان کرد: امیدواریم بهبود شرایط بنیادین بازار کمکی در تغییر دیدگاه سهامداران نسبت به بازار سرمایه باشد.

شرایط فعلی بازار سهام رو به بهبود خواهد رفت
وی با بیان اینکه با گذشت نوسانات، شرایط فعلی بازار رو به بهبود خواهد رفت، گفت: این جهت‌گیری در دولت وجود دارد تا در تصمیمات بودجه، برنامه هفتم توسعه و نیز تصمیماتی که به صورت مستمر در دولت اتخاذ می‌شود به سمت افزایش سرمایه گذاری و نیز اجرای طرح توسعه توسط شرکت‌ها پیش برود.

بعد از ارائه گزارش ۶ ماه شرکت‌ها، فشار فروشی در بازار ایجاد شد که قابل پیش‌بینی هم بود و با توجه عملکرد نامطلوب برخی از شرکت‌ها و نیز سودآوری پایین آنها طبیعی بود که این فشار فروش در بازار ایجاد شود

عشقی با اشاره به اینکه طرح‌های خوبی در بسیاری از شرکت‌ها وجود دارد که می‌توانند در بلندمدت کمک کننده به سودآوری شرکت‌ها باشد، بیان کرد: نوسانات قیمت جهانی همواره وجود داشته، اما سهامداران باید مراقب باشند تا سهام ارزنده خود را با قیمت پایین و در شرایط روانی بازار به فروش نرسانند.

عملکرد نامطلوب برخی از شرکت‌ها
وی خاطرنشان کرد: بعد از ارائه گزارش ۶ ماه شرکت‌ها، فشار فروشی در بازار ایجاد شد که قابل پیش‌بینی هم بود و با توجه عملکرد نامطلوب برخی از شرکت‌ها و نیز سودآوری پایین آنها طبیعی بود که این فشار فروش در بازار ایجاد شود.

عشقی با بیان اینکه در آن زمان با همکاری شرکت‌ها و نیز هلدینگ‌های بزرگ سعی بر کنترل نوسانات بازار داشتیم، گفت: صندوق‌های حمایتی به صورت دائم در بازار حضور داشتند و خرید خود را انجام دادند.

رییس سازمان بورس افزود: صندوق توسعه ملی از سال ۹۹ بر اساس یک مصوبه موظف به واریز انواع بورس از نظر زمان فعالیت منابع به بازار بود که انتظار داشتیم این مبلغ زودتر به بازار وارد شود.

وی ادامه داد: اکنون رقمی برای واریزی به صندوق تثبیت باقیمانده که در حال رایزنی هستیم و به نظر می‌رسد تا چند روز آینده رقم قابل توجهی به صندوق تثبیت بازار سرمایه واریز شود.

فروش هیجانی سهامداران خرد در بازار
عشقی ادامه داد: قبلا هم شاهد چنین روزهایی در بازار بودیم و فشار فروش در بازار وجود داشته است اما بررسی‌ها نشان می‌دهد که فروشنده بزرگی در بازار وجود ندارد و فقط برخی از سهامداران خرد در بازار به واسطه جو روانی که در بازار حاکم شده اقدام به فروش سهام خود در بازار می‌کنند.

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار به وجود خریداران بزرگ در بازار که مستعد خرید سهام با قیمت پایین در بازار هستند، اشاره کرد و افزود: جلسات متعددی را با این سهامداران برگزار کردیم تا اقدام به حمایت از سهام خود در قیمت های منطقی کنند.

جلوگیری سهامداران از فروش سهام ارزنده در بازار
وی در ادامه سهامداران را مورد خطاب قرار داد و گفت: به سهامداران توصیه می انواع بورس از نظر زمان فعالیت انواع بورس از نظر زمان فعالیت کنم که اقدام به فروش سهام ارزنده خود در قیمت پایین نکنند.

عشقی با بیان اینکه در حال رایزنی برای ورود نقدینگی چشمگیر به بازار هستیم، افزود: اکنون صندوق توسعه ملی و نیز هلدینگ های بزرگ از این نقدینگی برخوردارند و وارد بازار می کنند؛ در این زمینه وزیر اقتصاد به جد پیگیر این مسایل است تا از طریق تزریق نقدینگی به بازار و صندوق های حمایتی اقدامات لازم در زمینه بهبود وضعیت بازار به کار گرفته شود.

زمان خروج بازار سهام از این وضعیت
عشقی با بیان اینکه امیدواریم این روزهای سخت به زودی بگذرد اما به دلیل آنکه شرایط بازار به چندین عامل مختلف بستگی دارد، نمی توان زمان دقیقی را برای خروج بازار از این وضعیت اعلام کرد، گفت: بازار اکنون به نقطه ای رسیده است که مسیر آن با نقدینگی نه چندان زیاد می تواند تغییر کند.

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار تاکید کرد: همه تلاش خود را به کار خواهیم گرفت تا تصمیماتی که اتخاذ می شود، کمک کننده به ایجاد تعادل در روند معاملات بازار باشد.

وی گفت: پیشنهاداتی مانند کاهش نرخ مالیات نقل و انتقال سهام، تخصیص ردیف بودجه در سال ۱۴۰۲ به صندوق تثبیت بازار سرمایه را به دولت داشتیم که اعلام کردیم بهتر است زودتر مصوب شود.

عشقی اظهار کرد: این مسائل را به محض نهایی شدن با ستاد اقتصادی مطرح خواهیم کرد، برخی از آنها مربوط به احکام بودجه، برخی دیگر مصوبات دولت و برخی هم مربوط به داخل سازمان بورس است که مورد پیگیری قرار خواهند گرفت.

کنترل نرخ سود بانکی از سوی بانک مرکزی
عشقی به همکاری بانک مرکزی و سازمان بورس در زمینه کنترل نرخ بهره بانکی اشاره کرد و گفت: اکنون به صورت دائم در حال برگزاری جلسات با بانک مرکزی هستیم و تعامل خوبی را با آنها داشتیم که این تعامل به صورت دائم با بانک مرکزی ادامه دارد.

به گفته رییس سازمان بورس و اوراق بهادار، نرخ بهره بین بانکی در سه هفته گذشته افزایش نداشت و تقریباً ثابت بود.

وی با بیان اینکه بانک مرکزی با دغدغه‌هایی در زمینه تورم و نقدینگی همراه است و قطعاً ملاحظاتی را در این مورد خواهد داشت، گفت: طبق توافقات صورت گرفته اکنون نرخ سود بانکی در حال کنترل است، اما برخی از بانک‌ها با پیشنهاد نرخ بالای سود سپرده به مشتریان خود تخلفاتی را انجام دادند که بانک مرکزی با آنها برخورد کرده و به کمیته انتظامی بانک‌ها گزارش شد تا به تخلفات آنها رسیدگی شود.

عشقی ادامه داد: نرخ سود بانکی به صورت رسمی افزایش پیدا نکرده است، اما برخی از بانک‌ها تخلف کردند که بانک مرکزی با آنها برخورد می‌کند و قطعاً پیگیری می‌شود.

سازمان بورس متولی راه‌اندازی صندوق پروژه نیست
رییس سازمان بورس به آخرین اقدامات انجام شده در خصوص راه‌اندازی صندوق پروژه اعلام کرد: سازمان بورس متولی راه‌اندازی صندوق پروژه نیست، شخصی که صاحب پروژه است باید به سازمان بورس مراجعه کند تا از طریق ارائه مجوز به وی، صندوق پروژه راه‌اندازی شود.

وی با بیان اینکه دستورالعمل تهیه شده برای این صندوق با مشکلاتی همراه بود که باعث شد بسیاری از پروژه‌ها قابلیت تعریف در قالب صندوق پروژه را نداشته باشند، گفت: اصلاحاتی در زمینه دستورالعمل با نظرات کارشناسی فعالان بازار انجام و اکنون ارائه شده تا اگر طبق دستورالعمل جدید مشکلی ندارند درخواست خود را ارائه دهند.

انواع بازار بورس | انواع بورس های تحت نظارت سازمان بورس اوراق بهادار

با سلام خدمت همه عزیزان، در خدمت شما هستیم با یکی دیگر از جلسات آموزش بورس از صفر. در این جلسه قصد داریم در کنار یکدیگر مختصرا نگاهی به مطالب مقدماتی بازار سرمایه داشته باشیم؛ زیرا باید پیش از ورود به دنیای بورس و سرمایه گذاری در این بازار جذاب و پر جنب و جوش با مفاهیم اولیه این بازارها همچون بازار اولیه و ثانویه، تالار اصلی و فرعی بورس، نقد شوندگی، ارکان و نهادهای بورسی و … آشنا شویم تا بتوانیم به عنوان یک فرد سرمایه­ گذار در این حیطه مراحل موفقیت را پشت سر گذاریم.

بحث امروز را با جمله ای از وارن بافت آغاز می کنیم که می­گوید فرصت‌ها به ندرت پیش می‏‌آیند. پس هر وقت از آسمان طلا بارید با خودتان سطل بیرون ببرید، نه انگشتانه.

بازار سرمایه

همانطور که در جلسات پیشین نیز بیان کردیم بازار سرمایه مشابه هر بازار دیگری دارای ساز و کاری است که در آن به خرید و فروش كالا و خدمات پرداخته می شود و مهمترین کالای این بازار، سرمایه می باشد.

به بیان دیگر جایگاه بازار سرمایه به گونه ای است که وجوه مازاد را از یک بخش جمع ­آوری و آن را به سمت كسانی كه نیازمند تامین مالی هستند، هدایت می­ نماید و واسطه ای برای تامین بلندمدت سرمایه شرکتها محسوب می گردد.

به طور کلی آنچه در ایران بصورت رسمی به عنوان بازار سرمایه شناخته می‌شود شامل چهار شرکت بورسی است که تمام این چهار شرکت تحت نظارت سازمان بورس و اوراق بهادار ایران (متولی و سیاست­گذار سرمایه­گذاری در ایران) فعالیت می‌کنند.

شرکت‌های بورسی تحت نظارت سازمان بورس اوراق بهادار تهران که نقش حائز اهمیتی در رونق اقتصادی کشور در حیطه داخلی و جهانی دارند به قرار زیر هستند:

بورس اوراق بهادار تهران

فرابورس

بورس کالا

بورس انرژی

حال با این مقدمه به سراغ معرفی انواع بورس در بازار سرمایه می رویم.

معرفی انواع بورس در بازار سرمایه ایران:

انواع بازار بورس

انواع بازار بورس

1- بورس اوراق بهادار تهران

در ایران بازاری که به طور رسمی، متشکل و دائمی در محل معین تشکیل و به خرید، فروش و معاملات اوراق بهادار از جمله سهام شرکتهای مختلف تولیدی، خدماتی و یا سرمایه گذاری و همچنین اوراق مشارکت می پردازد؛ بورس اواق بهادار گفته می شود.

در حال حاضر ساعات معاملاتی بورس از ۹ صبح تا ۱۲:۳۰ ظهر در روزهای شنبه تا چهارشنبه (غیراز تعطیلات رسمی) با دامنه نوسان قیمت ۵% در تالار بورس می باشد. تعیین قیمت سهام در بورس اوراق بهادار تهران، بر اساس عرضه و تقاضا صورت می‌گیرد.دفاتر کارگزاری بورس واسطه ای برای انجام معاملات سهام و خرید و فروش اوراق بهادار در بازار بورس می باشند.

اگر بخواهیم به اجمالا نگاهی به مهمترین مزاياي پذیرش شرکتها در بورس اوراق بهادار داشته باشیم باید از 1- سهولت و آسانی تأمين مالي از طريق انتشار سهام و 2-کاهش ریسک، 3- تعيين ارزش بازار این شرکتها بر اساس عرضه و تقاضا در بورس، 4- سهولت در تغيير تركيب سهامداری و 5- برخورداري از معافيت هاي مالياتي و 6- ارزيابي عملكرد این شركتها و… یاد کنیم.

بازار اولیه و بازار ثانویه:

حال که با یک مفهوم کلی از بورس اوراق بهادار آشنا شدید، باید بدانید که در اولین دسته بندی، می توان بازار بورس را به دو بازار ، تقسیم نمود: 1- بازار اولیه و 2- بازار ثانویه

حالا می خواهیم بدانیم تفاوت این دو نوع بازار در چیست؟

بازاری که در آن برای اولین بار، اوراق بهادار شرکت‌ها، عرضه و فروخته می‌شود، بازار اولیه نام دارد.

به بیان دیگر در این بازار، شرکت‌ها به‌طور مستقیم و از طریق فروش سهام به مردم، سرمایه مورد نیاز خود را تأمین می‌کنند که اصطلاحا به این کار «پذیره‌نویسی» می گویند. همچنین به روز اول عرضه سهام شرکتی که برای اولین بار وارد بورس شده است اصطلاحاً «عرضه اولیه» گفته می‌شود.

پس از آنکه دارایی‌ها و سهام شرکتها در بازار اولیه، مرحله پدیره نویسی را پشت سر گذاشتند، برای معاملات بعدی و مجدد ، نیاز به بازار ثانویه دارند؛ پس می‌توان گفت بازار ثانویه مکانیزم کاربردی را به وجود می‌آورد تا اوراق بهادار میان سرمایه گذاران برای بار دیگر مورد معامله قرار گیرد.

انواع بورس از نظر زمان فعالیت تمام معاملات سهام در بازار بورس اوراق بهادار، جزء معاملات بازار ثانویه هستند.

تا اینجای بحث با بازار اولیه و ثانویه آشنا شدیم، اما باید بدانیم یکی از این اقدامات و نکات مهمی که در سال‌های اخیر مورد توجه بورس‌های مختلف قرار گرفته، طبقه‌بندی شرکت‌ها در بازارهای مختلف براساس معیارهای مهمی از قبیل شفافیت اطلاعات، شناوری سهام، نقدشوندگی و… است.

بازار اول و بازار دوم بورس:

بر حسب شاخص‌های آماری همچون سهم شناور، سودآوری، سرمایه و میزان شفافیت و…، شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار در دو بازار رتبه‌بندی می‌شوند:

1- بازار اول و 2- بازار دوم

در بازار اول بورس ، شرکت های بزرگتر با سرمایه بیشتر، دارای سهام شناور بالاتر و میزان شفافیت و سودآوری مناسبتر معامله می شوند که این بازار اول خود دارای دو تابلوی اصلی و فرعی است.

در بازار دوم بورس شرکت های کوچکتر که از نظر سرمایه ثبت شده، سهام شناور و شفافیت در سطح پایین تری قرار دارند مورد معامله قرار می گیرند.

حالا اگر بخواهیم توضیحات مختصر در ارتباط با تالار اصلی و فرعی بازار اول بورس خدمت شما عزیزا ن ارائه دهیم، ابتدا باید مفهومی از نقدشوندگی سهام شرکتهای بورسی بیان کنیم. سهام نقد شونده، به سهامی گفته می شود که در بازار بورس بر روی آن خرید و فروش بیشتری انجام شده و از این طریق نظر فروشندگان و خریداران بیشتری را به خود جلب نموده است. در این حالت اصطلاحا می گویند سهام نقدشوندگی بالایی دارد، زیرا در معاملات بورس سریع المعامله است.

حال که با مفهوم نقدشوندگی سهام کمی آشنا شدیم می توانیم به خوبی تمایز تالار اصلی و تالار فرعی را از یکدیگر تشخیص دهیم:

تالار اصلی و تالار فرعی:

از زمانی مطرح شد که در سال 1381 بورس تهران تصمیم گرفت برای ایجاد حس رقابت بین شرکت­ های مختلف، به جداسازی تابلو قیمت سهام بر اساس نقدشوندگی آنها اقدام نماید.

بر همین اساس قیمت سهام شرکت­ های نقد شونده در تابلو اصلی و سهام شرکت­ های غیر نقد شونده یا با نقدشوندگی کمتر در تابلو فرعی نمایش داده می­ شود و مورد معامله قرار می گیرد.

لازم به ذکر است که پروسه انجام معاملات در هر دو تالار یکسان می باشد.

این تفکیک بازار بورس در تابلو اصلی و فرعی تنها به دلیل برانگیخته شدن حس رقابت شرکت­ های غیر نقد شونده است که سعی کنند خود را به تالار اصلی بورس برسانند، زیرا نهاد های معاملاتی می توانند در رتبه بندی های سازمان بورس جا به جا شوند مثلا با پیشرفت به تابلوی اصلی بازار اول انتقال پیدا کنند یا حتی از بازار اخراج شوند که بستگی به عملکرد آنها طبق معیار های سازمان بورس دارد.

2- فرابورس

انواع بازار بورس

انواع بازار بورس

برخی از شرکتها تمایل عضویت در بورس را دارند ولی بنا به دلایلی از جمله عدم شفافیت کافی یا وضعیت سودآوری نامناسب، موفق به پذیرش در بورس اوراق بهادار تهران نمی‌شوند.

فرابورس ایران به عنوان یکی از مهمترین بازارهای بورس ایران با ساختار و جایگاه قانونی مشابه بورس، شرایط پذیرش و معامله ساده تری را در سریع ترین زمان ممکن با داشتن حداقل شرایط ممکن برای چنین شرکتهایی فراهم نموده است.

این شرکتها از انواع بورس از نظر زمان فعالیت کلیه مزایای شرکت‌های پذیرفته شده در بازار اوراق بهادار استفاده می نمایند.

نام این بازار در ایران از معادل انگلیسی آن Over The Counter گرفته شده که اختصارا به آن OTC نیز گفته می‌شود. این بازار در قالب چند بازار مجزا به نام های ب ازار اول، دوم، سوم، پایه، بازار ابزارهای نوین مالی، بازار شرکت‌های کوچک و متوسط و بازار مشتقه به فعالیت خود ادامه می دهد که فرآیند پذیرش شرکتها در این بازارها متفاوت می باشد.

در اینجای بحث لازم است این نکته را بدانید که در بازار اول و دوم فرابورس، شرکت‌های سهامی عام پذیرش می شود و سایر اوراق بهادار صرفاً در بازار ابزارهای نوین مالی پذیرش می گردد. بازار سوم فرابورس جهت عرضه یكجا و پذیره‌نویسی اوراق بهادار و درج و نقل‌وانتقال سهام شرکت‌هایی است كه امكان پذیرش در یکی از بازارهای بورس یا فرابورس را ندارند در بازار پایه صورت خواهد گرفت.

درج و معاملات سهام در تابلوهای بازار پایه به سه رنگ زرد، نارنجی و قرمز، قوانین و مکانیزم خاصی دارد که به دلیل طولانی شدن این مبحث در جای دیگری بدان خواهیم پرداخت.

3- بورس کالا

انواع بازار بورس

انواع بازار بورس

بورس کالا، بازاری رسمی، متشکل و دائمی است که در آن کالاهایی توسط تولیدکنندگان و عرضه کنندگان، عرضه می گردد. در این بازار قیمت گذاری کالاها بر اساس بررسی‌های کارشناسان این بازار امکان پذیر خواهد بود.

بورس کالای ایران به بازارهای فیزیکی، فرعی، مشتقه و مالی تقسیم می­شود که هر کدام از این بازارها دارای بخشهای متفاوتی است تا بتواند کالاهای پذیرفته شده در بورس کالا را در خود جای دهند.

معاملات در این بازار بصورت نقد، نسیه، سلف و آتی بر روی انواع محصولات کشاورزی و صنعتی انجام می­شود.

4-بورس انرژی

بازار انرژی به‌عنوان جوان‌ترین بازار بورس و چهارمین بخش از بازار، حدودا هفت‌سالی است که فعالیت خود را آغاز کرده است.

در بازار انرژی هر کالایی که پایه انرژی مانند برق، نفت و گاز داشته باشد، قابلیت معامله دارد.

دارایی‌های قابل معامله در این بازار هم شامل دارایی‌های فیزیکی و هم شامل دارایی‌های مالی از قبیل ابزارهای مشتقه مبتنی بر انرژی خواهد بود. بنابراین امکان معامله نفت، گاز، بنزین، نفت کوره، برق و نیز ابزارهای مشتقه مبتنی بر آن‌ها (شامل اوراق سلف موازی) در این بازار وجود دارد.

ارکان و نهادهای بازار سرمایه:

بالاترین رکن بازار سرمایه، شورای عالی بازار سرمایه است که وزير امور اقتصادي و دارايي، ریاست این شورا را برعهده دارد و در کل تصویب سیاست‌ها و قوانین و مقررات کلی و تدابير لازم برای ساماندهي و نظارت و توسعه بازار سرمایه را برعهده دارد. پس شورای عالی بورس، سازمان بورس اوراق بهادار مهمترین رکن بازار سرمایه است.

به عبارت دیگر مقام ناظر بازار اوراق بهادار ایران به دو نهاد شورای عالی بورس و سازمان بورس و اوراق بهادار تقسيم میگردد.

نمودار زیر به طور کامل و جامع ارکان و نهادهای بازار سرمایه را به تصویر کشیده است تا شما عزیزان بتوانید در یک نگاه با ارکان و زیرمجموعه های بازار سرمایه ایران آشنا شوید و بحث جلسه امروز به صورت کامل مرور گردد:

سوالات متن درس چهاردهم اقتصاد دهم انسانی ویرایش ۱۴۰۰

در این نوشته با سوالات متن درس چهاردهم اقتصاد دهم همراه شما دهمی های انسانی هستیم. کامل ترین و جامعه ترین جزوه پرسش و پاسخ درس چهاردهم اقتصاد پایه دهم رشته انسانی را در ادامه نوشته می توانید مشاهده کنید.

سوالات متن درس چهاردهم اقتصاد دهم

۱- برای موفقیت در پس انداز چگونه باید عمل کرد؟

اهداف شان را تعیین کنند تا بتوانند چیزهایی را که بیشتر نیاز دارند، در اولویت قرار دهند .

کسانی که به اهداف خود پایبند می مانند، هم به آنچه خواسته اند می رسند و هم احساس موفقیت دارند.

۲- انواع اهداف پس انداز را توضیح دهید.

بعضی از اهداف به سرعت قابل دستیابی اند؛ ولی بعضی از اهداف زمان طولانی تری نیاز دارند . معمو اهداف پس انداز را در دوره های کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت تعیین می کنند . اهدافی مانند پس انداز برای خریدن هدیه روز مادر هدفی کوتاه مدت است؛ زیرا با پس انداز چند ماهه حاصل می شود .

اما اهدافی مانند خرید دوچرخه میان مدت است و گاهی به پس انداز بیش از یک سال نیازمند است. پس انداز کردن برای آینده به معنی از دست دادن فرصت خرج کردن در زمان حال است؛

یعنی برای رسیدن به اهداف آینده، باید از بعضی خریدهایتان در زمان حال صرف نظر کنید . آن چیزهایی که شما رها می کنید و از آنها صرف نظر می کنید، هزینه فرصت این انتخاب شماست. (زمان لازم برای رسیدن به اهداف کوتاه مدت کمتر از ۲ ماه است. ، زمان لازم برای رسیدن به اهداف میان مدت از دو ماه تا سه سال است.، زمان لازم برای رسیدن به اهداف بلند مدت، سه سال و یا بیشتر است.)

3- پس از تعیین اهداف پس انداز چگونه باید عمل کرد؟

پس از تعیین هدف پس انداز، نوبت به برنامه ریزی برای رسیدن به آن می شود . با توجه به زمانی که برای رسیدن به هدف تعیین شده و مقدار ممکن پس انداز می توان درباره میزان پس انداز در هر دوره تصمیم گیری کرد.

۴- روش های پس انداز چگونه است؟

۱- سپرده گذاری کوتاه مدت یا بلند مدت در بانک که سود سپرده دریافت می شود.

۲- خرید سهام شرکت ها و سهیم شدن در سود یا زیان شرکت

٣- خرید اوراق مشارکت و دریافت سود سالانه آن از دولت یا سازمان مربوطه

۵- حساب های سرمایه گذاری کوتاه مدت و بلند مدت چه تفاوت هایی با یکدیگر دارند؟

تفاوت حساب های سرمایه گذاری کوتاه مدت و بلندمدت در میزان سود پرداختی به آنها و برخی شرایط دیگر است. در سپرده های سرمایه گذاری کوتاه مدت واریز به حساب و برداشت از آن آزاد است و بانک در هر ماه به مانده موجودی حساب سود پرداخت می کند

اما در سپرده های سرمایه گذاری بلندمدت امکان برداشت از حساب تا پایان دوره سرمای هگذاری( ی کساله یا بیشتر ) وجود ندارد و در صورت برداشت از حساب مقداری از سودی که بانک در ابتدا تعهد کرده است، می کاهد و به نوعی مشتری را جریمه می کند؟

۶- زمان بندی حساب های بلند مدت چگونه است؟

در حساب های سرمایه گذاری بلندمدت لازم است مقدار مشخصی پول برای مدت معینی در بانک سپرده شود. دوره زمانی این حساب ها از شش ماه تا چندین سال است و نرخ سود آنها در دوره زمانی معین شده تغییر نخواهد کرد .

در این حساب ها هر چقدر زمان طولانی تری پول سپرده گذاری شود، سود بیشتری هم به آن تعلق می گیرد. فقط توجه کنید که اگر شما پول را قبل از زمان توافق یا سررسید برداشت کنید، مقداری از سود تعیین شده را از دست می دهید.

۷- حساب های سپرده سرمایه گذاری کوتاه مدت چه مزایایی دارند؟

۱-می توان از خدمات بانکداری الکترونیک استفاده کرد.

۲- می توان با مقدار خیلی کمی پول، این حساب ها را باز نمود.

۳- نرخ سود این سپرده ها می تواند هم زمان با افزایش نرخ سود عمومی بانک ها افزایش یابند.

۴- پول به راحتی در دسترس است؛ مجبور نیستید پولتان را برای زمانی خاص در بانک قرار بدهید . می توانید پولتان را بدون هیچ جریمه ای برداشت کنید.

۸- حساب های سپرده سرمایه گذاری کوتاه مدت چه معایبی دارند؟

۱- این حساب ها نرخ سود کمتری نسبت به حساب های دیگر پس انداز دارند.

۲- نرخ سود این سپرده ها می تواند هم زمان با کاهش نرخ سود عمومی بانک ها کاهش یابند.

۹- حساب های سپرده سرمایه گذاری بلند مدت چه مزایایی دارند؟

۱- این سپرده ها سود بالاتری دریافت می کنند.

۲- نرخ سود این سپرده ها تا پایان دوره قرارداد تغییری نمی کند

۱۰- حساب های سپرده سرمایه گذاری بلند مدت چه معایبی دارند؟

1- پول به راحتی در دسترس نیست و باید تا پایان دوره مشخص شده آن را در حساب حفظ کرد . برداشت پول مشمول جریمه از دست رفتن بخشی از سود می شود.

۲- اگر نرخ سود عمومی افزایش یابد، سود این حساب ها در حد توافق شده باقی می ماند.

۳- معمولا مقدار حداقلی باید در این حساب ها باشد تا مشمول بستن قرارداد و دریافت سود گردد.

۱۱- بانک های قرض الحسنه چگونه بانک هایی هستند؟

به سپرده های پس انداز سودی نمی دهند؛ بلکه به ازای مدت زمان سپرده گذاری، برای مشتری امتیاز دریافت وام در نظر می گیرند . به طوری که مقدار وام و دوره بازپرداخت آن تابع مقدار سپرده و مدت زمان سپرده گذاری است؛

۱۲- خرید سهام چه نوع سرمایه گذاری است؟

نوعی شریک شدن در مالکیت یک شرکت است. سود یا زیان شرکت به نسبت سهم به افراد تعلق می گیرد. با خرید و فروش سهام یک شرکت در واقع در بازار سرمایه فعالیت می کنیم.

در بازار سرمایه، تولید کننده مستقیما سرمایه مورد نیاز خود را از مردم تهیه می کند . در واقع دسترسی به سرمایه راحت تر و کم هزینه تر است و همین امر سرمایه گذاری را آسان تر می کند.

۱۳- در صورتی که شرکت ها دارای مدیران لایق و توانمند باشند و مردم به عملکرد آنها اطمینان پیدا کنند چه پیامدهایی خواهد داشت؟

سرمایه های اندک خود را که به تنهایی نمی توانند کاری انجام دهند در اختیار آنها قرار می دهند؛ به این ترتیب هم

مشکل کمبود سرمایه شرکت حل می شود و هم در آمد دیگری به مردم اضافه می شود و سطح تولید در کشور افزایش می یابد.

۱۴- انواع قیمت در سهام چیست و چگونه تغییر می کند؟

سهام دو نوع قیمت دارد . قیمت اولیه و ثانویه به قیمت اولیه که شرکت برای بار اول می فروشد، قیمت اسمی می گویند و قیمت ثانویه قیمت بازاری است که صاحب سهام در تالار بورس اوارق بهادار در معرض فروش قرار می دهد . قیمت اولیه در روی هر ورقه سهم توسط شرکت پذیره نویسی مشخص می شود؛ اما قیمت بازاری آن به سوددهی آن شرکت بستگی دارد .

اگر سود شرکتی دائما افزایش یابد متقاضی و خریدار آن نوع سهام زیاد می شود و در نتیجه قیمت ثانویه دائما افزایش می یابد. به عنوان مثال اگر شما سهامی به قیمت ۵۰۰ تومان بخرید و ببینید که دائما در آخر هر شش ماه، به نرخ سود آن اضافه می شود، حاضرید آن را با همان قیمتی که خریدید بفروشید؟

به علاوه در نظر داشته باشید، دیگران نیز که متوجه بازده زیاد این شرک سهامی شده اند، به خرید سهام آن روی می آورند و بنابراین تقاضا برای سهام این شرکت زیاد می شود و قیمت آن بالا می رود.

۱۵- اوراق مشارکت چیست؟

وقتی دولت یا سازمان های رسمی و قانونی کشور قصد راه اندازی یا توسعه یک فعالیت اقتصادی را داشته باشند با انتشار اوراقی سرمایه پولی مردم را در این فعالیت به کار می گیرند که به آن اوراق مشارکت می گویند. این اوراق مالی قابل خرید و فروش است و به آن سو تعلق می گیرد.

۱۶- اوراق مشارکت و اوراق سهام چه تفاوت هایی با یکدیگر دارند؟

وقتی کسی سهام می خرد، دیگر نمی تواند هر وقت که خواست از مدیر کارخانه بخواهد که سرمایه او را پس دهد . چون آن مقدار اندک پول او به بخشی از ابزارآلات کارخانه تبدیل شدهو سرمایه او قابل پس دادن نیست .

اما هر وقت بخواهد به شراکت خود ادامه ندهد، می تواند برگه های سهام خود را به دیگری بفروشد و به پول مورد نیاز خود برسد . وقتی که اوراق مشارکت می خریم، پس از انقضای مدتسررسید آن، علاوه بر اصل پول ( سرمایه)، سود آن را هم می گیریم.

۱۷- چرا افراد برای پس انداز و سرمایه گذاری به خرید طلا روی می آورند؟ خرید طلا با خرید اوراق سهام چه تفاوت هایی دارد؟

برخی افراد برای حفظ ارزش پول خود آن را به دارایی هایی که معمولا ارزش خود را در تورم حفظ می کنند، مانندطلا، تبدیل می کنند .

خرید طلا برخلاف خرید سهام به پول خیلی زیادی نیاز ندارد و البته هر زمان هم قابل فروش است . خرید طلا برخلاف سهام داری با دریافت سود سالیانه منظم همراه نیست و تنها از محل تفاوت قیمت خرید و فروش می تواند برای خریدارش سود داشته باشد .

یعنی اگر قیمت طلا در طول زمان ثابت باشد و قیمت خرید با قیمت فروش یکی باشد در عمل چیزی عاید خریدارش نمی شود .

در حالی که سهام داری حتی اگر قیمت ورقه سهام هم تغییر نکند با دریافت سود شرکت در هر سال همراه است و از این محل دارندگان اوراق سهام نفع می برند.

۱۸- خرید طلا به عنوان سرمایه گذاری و پس انداز چه مشکلات اقتصادی به دنبال خواهد داشت؟

در این صورت پول هایی که می توانست صرف سرمایه گذاری های مولد در اقتصاد شود، در چیزی مثل طلا منجمد می شود . سرمایه گذاری های مولد سرمایه گذاری هایی اند که به ظرفیت تولیدی کشور با ایجاد کارخانجات و شرکت های جدید یا توسعه ظرفیت آنها کمک می کنند.

۱۹- در هر یک از موقعیت های زیر بهترین راه سرمایه گذاری پس انداز را پیشنهاد دهید: صابر ۱۰۰ هزار تومان پول دارد و می خواهد هر موقع که خواست بتواند بدون جریمه پولش را دریافت کند.

پاسخ : سپرده گذاری کوتاه مدت احمد ۱۵ ساله است و می خواهد دو میلیون تومان را که در طول سال جمع کرده است، برای سال های بعد پس انداز کند. سپرده گذاری بلند مدت زینب دوست دارد یک دوچرخه بخرد، اما لازم است برای آنکه پولش جمع شود لااقل دوسال پول هایش را پس انداز کند، اما اقتصاد درگیر تورم بالایی است.

خرید طلا عارفه یک میلیون تومان دارد که برای مدتی به آن نیاز ندارد . او اعتقاد دارد نرخ سود در سالآینده کاهش می یابد. خرید اوراق مشارکت ناصر دو میلیون تومان پس انداز دارد .او تا پنج سال دیگر به پولش نیاز دارد اما می خواهد بیشترین سود ممکن را ببرد. خرید اوراق سهام

۲۰- نظام های بیمه به چه منظوری به وجود می آیند؟

انواع آن را بنویسید. نظام های بیمه به منظور جبران پیامدهای ناشیا ز حوادث و وقایع پیش بینی نشده به وجود آمده اند . نظام های بیمه در کشورهای مختلف اغلب به نظام بیمه های اجتماعی، نظام بیمه تعاونی و نظام بیمه بازرگانی تقسیم بندی می شوند و معمولا این سه نظام در کنار یکدیگر به ارتقای رفاه افراد و جامعه، حمایت از کسب و کارها در برابر حوادث غیرمترقبه و وضعیت های ناخوشایند و تثبیت نظام اقتصادی کمک می کنند.

۲۱- بیمه چیست؟ چه پیامدهایی دارد؟

بیمه قراردادی است بین دو شخص که براساس آن یک طرف تحت عنوان بیمه گذار یا بیمه شده به طرف دیگر که بیمه گر ( شرکت بیمه ) نامیده می شود، حق بیمه پرداخت می کند و به ازای حق بیمه پرداخت شده، بیمه گر باید در صورت وقوع خطری که در قرارداد بیمه نوشته شده، خسارت بیمه گذار یا بیمه شده را پرداخت کند .

بیمه نگرانی ناشی از خطر وقوع حادثه را از زندگی مردم و فعالیت های اقتصادی دور می کند و به بیمه گذاران آرامش خاطر می دهد.

۲۲- خطر پذیری چیست؟

بیمه در کنترل آن چه نقشی دارد؟ خطر پذیری پایه و اساس نیاز به تهیه بیمه است .خطر پذیری عبارت است از شانس وقوع یک خطر یا یک حادثه بد .

خطر یا حادثه بد، به وضعیتی گفته می شود که شرایط ایجاد خسارت به اشخاص یا اموال را فراهم می آورد، مانند وقوع زلزله، سیل یا آتش سوزی، بیکار شدن و یا فوت سرپرست خانوار بیمه روشی است برای انتقال خطر پذیری که در آن بیمه گذار یا بیمه شده، نگرانی ناشی از احتمال وقوع یک زیان بزرگ را با پرداخت حق بیمه معامله می کند .

بیمه گر شرکت بیمه نیز با گردآوری حق بیمه ها، امکان جبران زیان هر بیمه گذار یا بیمه شده را فراهم می نماید.

۲۳- چگونه می توان با تعیین هدف و برنامه پس انداز، بهترین روش را برای سرمایه گذاری انتخاب کرد؟

در ابتدا میزان سرمایه و اهداف بلند مدت، میان مدت و کوتاه مدت را مشخص می کنیم و متناسب با تجارب شخصی و میزان خطر پذیری به سرمایه گذاری دست می زنیم.

تهیه کننده سوالات متن درس چهاردهم اقتصاد دهم انسانی: جناب آقای حمید رحیمی

برای مشاهده سایر دروس سوالات متن اقتصاد دهم روی عبارت لینک دار کلیک کنید.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.